Έκθεση-σοκ Στουρνάρα για το προσφυγικό

Μία βόμβα μεγατόνων που έχει ήδη αρχίσει να… σκάει απειλώντας να “τινάξει” στον αέρα δημοσιονομικά την Ελλάδα προκαλεί το προσφυγικό, σύμφωνα με την έκθεση που εκπόνησε η Τράπεζα της Ελλάδος και παρουσίασε ήδη ο διοικητής, Γιάννης Στουρνάρας, σε θεσμούς στο εξωτερικό.

Στη μελέτη, που τελεί σε γνώση του “Κ”, υπολογίζεται για το 2016 ότι θα χρειαστούν για την αντιμετώπιση των ροών των προσφύγων τουλάχιστο 600 εκατ. ευρώ (0,3% του ΑΕΠ). Ο υπολογισμός γίνεται με βάση το πιο συντηρητικό σενάριο.

Όπως επισημαίνεται ξεκάθαρα στην έκθεση, οι δαπάνες μπορεί να ξεπεράσουν τελικά τα 600 εκατ. ευρώ για δύο λόγους: είτε αν αυξηθεί η ροήτων προσφύγων, είτε αν (π.χ., λόγω κλειστών συνόρων) οι πρόσφυγες παραμείνουν στην Ελλάδα, αυξάνοντας τις δαπάνες στέγασης, σίτισης, περίθαλψης.

Οι παραπάνω υπολογισμοί μάλιστα, αφορούν μόνο το άμεσο –δημοσιονομικό– κόστος. Δεν συνυπολογίζουν τις τυχόν παρενέργειες στον τουρισμό (οι πρώτες ενδείξεις κάνουν λόγο για μείωση κρατήσεων κατά 35% περίπου στα “προσφυγικά” νησιά), αλλά και σε άλλους τομείς της οικονομίας.

Και όλα αυτά, τη στιγμή που η διαπραγμάτευση με τους “θεσμούς”, για τα νέα πακέτα του 2016 και των επόμενων ετών, έχει μόλις ξεκινήσει, με άδηλο ακόμη τέλος. Είναι χαρακτηριστικό ότι  η κυβέρνηση επιχειρεί (όπως δεσμεύθηκε) να μειώσει κατά 500 εκατ ευρώ φέτος τις αμυντικές δαπάνες, κινδυνεύοντας, αν δεν το καταφέρει, να πρέπει να βρει ισοδύναμα μέτρα, όταν μόνο το ετήσιο κόστος για επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης φτάνει σε 160 εκατ ευρώ. Οσο για το σύνολο του “λογαριασμού” των 600 εκατ. ευρώ είναι από μόνο του σχεδόν διπλάσιο από τα 380 εκατ. ευρώ που επιχειρεί να διασφαλίσει από την αύξηση στο 50% των φορολογικών συντελεστών.

Σύμφωνα με πληροφορίες, η κυβέρνηση επιχειρεί να μεταφέρει στους “θεσμούς” αλλά και σε πολιτικό επίπεδο το πρόβλημα, αναζητώντας λύση μέσω πρόσθετων κονδυλίων αλλά και μέσα από την κατανόηση τους για τα νέα μέτρα. Αναζητούνται, επίσης, πηγές χρηματοδότησης ανάμεσα στα υφιστάμενα κονδύλια των διαρθρωτικών ταμείων.

Λεφτά δεν υπάρχουν

Στην έκθεση της ΤτΕ γίνεται σαφές ότι υπάρχει αδυναμία να γίνει ακριβής και ασφαλής εκτίμηση του κόστους, όχι μόνο λόγω των αβεβαιοτήτων για την πορεία του προσφυγικού φέτος, αλλά και δεδομένου ότι δεν έχει προσδιοριστεί πόσα κονδύλια θα έχει στη διάθεσή της η Ελλάδα από την Ε.Ε. για να αντιμετωπίσει το τεράστιο αυτό ζήτημα.

Προς το παρόν τα κονδύλια που έχουν αποφασιστεί για να “καλύψουν” το δυσβάστακτο δημοσιονομικά κόστος του προσφυγικού από πλευράς Ε.Ε. είναι ουσιαστικά ανύπαρκτα, με δεδομένο πλέον το μέγεθος του προβλήματος. Και αυτά που υπάρχουν, μένουν στο “ράφι” εξαιτίας της δυσκολίας απορρόφησης που σχετίζεται με κανόνες παρόμοιους αυτών των ΕΣΠΑ.

Τι δίνει η Ε.Ε.

Είναι χαρακτηριστικό των δημοσιονομικών μεγεθών ότι τα εγκεκριμένα κονδύλια από τα κοινοτικά ταμεία (ταμείο ασύλου-μετανάστευσης και ταμείο εσωτερικής ασφάλειας) που έχει η Ελλάδα για την περίοδο από το 2014 έως και το 2020 ώστε να αντιμετωπίσει το πρόβλημα είναι 475 εκατ ευρώ από τα κοινοτικά ταμεία.

Δηλαδή, για μΙα περίοδο 7 ετών είχε προβλεφθεί ένα ποσό το οποίο ακόμη και αν έφτανε όλο φέτος (το 2015 δόθηκαν περίπου 50 εκατ. ευρώ σύμφωνα με την τελευταία απολογιστική έκθεση της Κομισιόν), δεν θα κάλυπτε παρά μόνο ένα μέρος από τις φετινές δημοσιονομικές “ανάγκες”.

Κόστος 10.000 ευρώ

Όσο για μια… πρόβλεψη του πόσο μπορεί να αυξηθεί ο λογαριασμός, πέραν των 600 εκατ. ευρώ μόνο για φέτος, το γερμανικό ΥΠΟΙΚ έχει υπολογίσει ότι η διαμονή μεταναστών κοστίζει 10.000 ευρώ κατ’ άτομο τον χρόνο.

Δηλαδή η διαμονή 100.000 μεταναστών από μόνη της μαζί με το κόστος περίθαλψης, σίτισης, επιδομάτων κ.λπ. στοιχίζει 1 δισ. ευρώ – πάντα με βάση τις γερμανικές προβλέψεις. Και η –ροή προς το παρόν– μεταναστών από το ελληνικό έδαφος με στόχο τη μετεγκατάστασή τους σε κράτη της Δυτικής Ευρώπης ήδη ξεπερνά τα 800.000 άτομα ετησίως…

Επιπλέον, η εκτίμηση της Τράπεζας της Ελλάδος για δαπάνη 600 εκατ. ευρώ (0,3% του ΑΕΠ) επιβεβαιώνεται σύμφωνα με πληροφορίες και από ανάλογες προβλέψεις οργανισμών, όπως το ΔΝΤ, που εκτιμούν ότι το κόστος φτάνει στο 0,27% του ΑΕΠ.

Τι πληρώνει το κράτος

Στην έκθεση της ΤτΕ αποτιμώνται αναλυτικά και ανά πεδίο οι δαπάνες της κρατικής μηχανής για επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης, για εγκαταστάσεις υποδοχής, για τη μεταφορά στην ηπειρωτική Ελλάδα, τον επαναπατρισμό, αλλά και τη χορήγηση ασύλου και τη μετεγκατάσταση των προσφύγων.

Κρατική δαπάνη μεταναστευτικού το 2016

Εκατ. ευρώ

Ποσοστό επί του συνόλου

Ανοικτές υποδομές υποδοχής

214,2

35,7

Επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης

157,8

26,3

Εγκαταστάσεις πρώτης υποδοχής

123,6

20,6

Μεταφορά από νησιά στην ηπειρωτική Ελλάδα

48,6

8,1

Επαναπατρισμός

16,8

2,8

Χορήγηση ασύλου και μετεγκατάσταση

39

6,5

Σύνολο

600

100

Είναι χαρακτηριστικό ότι μόνο το κόστος των μονάδων για την έρευνα και τη διάσωση μεταναστών αναμένεται ότι θα φτάσει φέτος κατ’ ελάχιστο σε 160εκατ ευρώ ή στο  ένα τέταρτο (26,3%) του συνόλου των δαπανών που εκτιμώνται ότι θα χρειαστούν.

Τα κονδύλια για να γίνουν οι υποδομές είναι επίσης πολύ μεγάλα. Η δαπάνη για τις  ανοικτές υποδομές υποδοχής υπολογίζεται σε 215 εκατ. ευρώ περίπου (ή στο 35,7% του συνόλου), αλλά και οι δαπάνες για να δημιουργηθούν οι εγκαταστάσεις της πρώτης υποδοχής (hotspots) υπολογίζονται σε 124 εκατ ευρώ περίπου (στο 20,6% του συνόλου).

Το κόστος μεταφοράς των προσφύγων από τα νησιά στην ηπειρωτική Ελλάδα αποτιμάται σε 48,6 εκατ ευρώ (8,1% του συνόλου για το 2016), τα χρήματα που απαιτούνται για τον επαναπατρισμό τους υπολογίζονται σε 16,8 εκατ ευρώ (2,8% του συνόλου), αλλά και η δαπάνη για τη χορήγηση ασύλου και για τη μετεγκατάστασή τους σε 39 εκατ. ευρώ προς το παρόν ή στο 6,5% του συνόλου.

*Αναδημοσίευση από το “Κεφάλαιο” που κυκλοφορεί

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s